Son Konular
bizmutinit pirit tetradimit
bizmutinit pirit tetradimit

Bizmutinit, Pirit ve Tetradimit Özellikleri

Bizmutinit (Bi2S3) Özellikleri

Genellikle pirit, sfalerit ve kalkopirit gibi diğer minerallerle birlikte hidrotermal damarlarda ve düşük sıcaklıktaki tortul yataklarda bulunur. Bazı metamorfik kayaçlarda da bulunabilir. %81,2 Bi, %18,8 S’den oluşur. Ortorombiksistemde kristallenir. Kurşun grisi tona sahip beyaz renkli, ekseriye sarı veya muhtelif renk gösterebilir.

 

Çizgi rengi parlak gri, yoğunluğu 6,8 – 7,2 ve sertliği 2’dir. Uzun çubuğumsu kristaller halinde oluşur ve dilinimi güzeldir. Üfleçde kolayca ergir ve nitrik asitte çözünür. Daha çok yüksek sıcaklıklarda oluşmuş hidrotermal yataklarda bulunur. Nabit gümüş, kuvars, kalkopirit, nabit altın, topaz, pirit, galenit mineralleriyle rastlanır. Tek başına pek görülmez.

Bizmutinit, kimyasal formülü Bi2S3 olan bir mineraldir. Bizmutun bir sülfitidir ve tipik olarak parlak, metalik görünümlü siyah veya koyu gri bir mineral olarak bulunur.
Bizmutinit, kimyasal formülü Bi2S3 olan bir mineraldir. Bizmutun bir sülfitidir ve tipik olarak parlak, metalik görünümlü siyah veya koyu gri bir olarak bulunur.

Kolay eriyen alaşımlarda, top ve kozmetik sanayiinde ve perparat yapımında, elektrik sigortası tellerinin yapımında kullanılmaktadır. Yıldızeli, Esbiye Lahanos’da, Bursa Uludağ’da, Divriği Dumluca ve Efendidere’de, Kevik ve Balya’da bulunur. Bolivya, Rusya, Peru’da büyük yatakları vardır.

 

Bizmutinit yaygın bir değildir ve halk tarafından iyi bilinmez. Bununla birlikte, ilginç kimyasal bileşimi ve belirli cevher yataklarında bulunması nedeniyle mineral toplayıcıların ve jeologların ilgisini çekmektedir.

 

Pirit (FeS2) Özellikleri

Hematit veya manyetit gibi diğer mineraller kadar değerli olmasa da bazen bu amaçlar için çıkarılır. Pirit, çekici görünümü ve çeşitli jeolojik ortamlarda bulunması nedeniyle toplayıcıların da ilgisini çekmektedir. %46,6 Fe, %53,4 S içerir ve paramanyetik özellik gösterir. Kübik sistemde kristallenir. Rengi açık prinç sarısı, grimsi kahverengi, koyu kahverengidir.

 

Çizgi rengi siyahtır. Kenarlara paralel kombinasyon çizgileri karakteristiktir. Yoğunluğu 4,9 – 5,2 ve sertliği 6 – 6,5’dur. Kolaylıkla ayrışarak limonit ve H2SO4’e dönüşür. (110) ve (320)’a göre ikizlenir. Sülfit mineralleri içinde camı çizen kabuğu şeklindedir. ELektriği zayıf iletir. Üfleçde manyetik damlalar oluşturur. Nitrik asitte çözünür, HCl’de çözünmezler.

Pirit önemli bir demir kaynağıdır ve aynı zamanda kükürt kaynağı olarak da kullanılır.
Pirit önemli bir demir kaynağıdır ve aynı zamanda kükürt kaynağı olarak da kullanılır.

Pirit, hidrotermal, magmatik ve sedimanter yataklarda bulunur. Felsik kayaçlarda skarn minerali ve tali halinde bulunur. Porfiri bakır yataklarının ana demir sülfid mineralidir, saçınımlı taneler halinde veya kuvars – diyorit, kuvars – monzonit bileşimli intrüzyonlardaki damarlarda oluşur. Hidrotermal damarlarda ana faz halinde görülür. Volkanojenik ve volkanosedimanter yatakların çoğunda pirit ana cevher mineralidir. Sedimanter kayaçlar içinde ışınsal yapılı, küresel görünüşlü, kongresyon halindedir.

 

Tek kullanıldığı yer H2SO4 üretimidir.

Pirit, Kuzey ve Güney Amerika, Avrupa ve Asya dahil olmak üzere dünyanın birçok yerinde bulunabilir. Genellikle kuvars, kalkopirit ve sfalerit gibi diğer minerallerle ilişkilidir. Nispeten yaygın bir mineraldir ve birçok kaya oluşumunda bulunabilir. Dünyada İspanya, Norveç, ALmanya, İsveç, ABD, İtalya ve Japonya’da işletilir önemli yataklar vardır.

 

Türkiye’de Artvin Borçka Hopa Murgul, Kastamonu Küre, Denizli Tavas, Elazığ Ergani, Giresun Espiye Trebolu, Trabzon Sürmene Yomra, Ordu Fatsa ve Siirt Şirvan Madenköy’de yatakları bulunur.

 

Tetradimit (Bi2Te2S) Özellikleri

%59,3 Bi, %36,2 Te, %4,5 S içerir. İzomorf karışımlar halinde az miktarda Se, Cu, Au, Pb içerir. Trigonal sistemde kristallenir. Doğada genellikle yaprağımsı, levhamsı, yığınlar halinde bulunur. Yoğunluğu 7,2 – 7,9 ve sertliği 1,5 – 2’dir. Genellikle (0112)’e göre ikizlenme ve dördüzlenme gösterir. Rengi çelik grisidir ve kuvvetli metalik parlaklığa sahiptir. Dilinimi (0001)’e göre güzeldir.

tetradimit
tetradimit

İnce halinde bükülebilir ve elastiktir. Birçok makroskobik özellikleri ile molibdenite benzer. Ondan farkı, metalik parlaklığının fazla ve yoğunluğunun yüksek olması, asitlere daha fazla dayanıklılığı ve üfleçde kolay ergimesidir.

Nitrik asitte çözünür, çözeltiyi menekşe rengine boyar. Made yataklarının oksidasyon kuşaklarında ayrışır ve sarı renkte bizmut okdaeder meydana gelir.

Dünyada Meksika, Rusya Urallar’da yatakları vardır.

Bir önceki yazımız olan Altın (Au) ve Özellikleri başlıklı makalemizde avrikuprit, birincil altın yataklar ve hakkında bilgiler verilmektedir.

İlgi Çekici

mineral kristali

Mineral Crystals

Minerals are crystalline solids in which the self-forming atoms are arranged in a regular, three-dimensional …

4 yorumlar

  1. tetradimitin formülü lazımdı sayenizde formülünün Bi2Te2S olduğunu öğrendim. Umarım her zaman sitenin aktif olur. Çok sağlam ve sağlıklı bilgiler ekliyorsunuz. Allah sizden razı olsun. Bu arada orpiment minerali hakkında da bilgi eklerseniz sevinirim.

  2. Güzel yorumunuz için teşekkür ederim Aslı Gedik. Bahsettiğiniz mineral hakkında sitemizde bilgi içermektedir. Şu konuda aradığınız bilgiyi bulabilirsiniz; http://www.jeogenc.net/orpiment-antimonit-ve-pirotin-ozellikleri.html

  3. bizmut hakkında verdiğiniz bilgiler sayesinde sınavım daha iyi geçti teşekkür ederim

  4. bizmutun formülü lazımdı sayenizde buldum

%d blogcu bunu beğendi: